Du ngoạn bằng Gondola - Cách tuyệt vời để khám phá Venice, Ý

Nhắc đến Venice, người ta không chỉ nhớ đến những cung điện cổ kính, những cây cầu duyên dáng hay mạng lưới kênh đào len lỏi giữa các khu phố, mà còn nhớ ngay đến hình ảnh những chiếc Gondola màu đen lướt nhẹ trên mặt nước, phía sau là người chèo thuyền trong bộ trang phục đặc trưng của người Venice. Từ một phương tiện phục vụ đời sống của cư dân đầm phá, Gondola dần trở thành biểu tượng văn hóa và du lịch nổi tiếng bậc nhất của Venice. Ngày nay, một chuyến du ngoạn bằng Gondola không đơn thuần là hoạt động ngắm cảnh mà còn là cách để du khách cảm nhận Venice từ một góc nhìn rất khác - chậm rãi, yên bình và đậm chất lãng mạn.

Gondola - chiếc thuyền gắn liền với lịch sử Venice

Lịch sử của Gondola gắn bó mật thiết với quá trình hình thành và phát triển của Venice. Thành phố được xây dựng giữa một vùng đầm phá với vô số đảo nhỏ, kênh nước và vùng nước nông, vì vậy thuyền từ lâu đã đóng vai trò quan trọng trong việc đi lại, vận chuyển hàng hóa và kết nối các khu dân cư. Những hình thức tiền thân của Gondola được cho là đã xuất hiện từ thời Trung cổ và tên gọi “gondola” đã được ghi nhận trong một văn bản có niên đại 1094. Tuy nhiên, chiếc Gondola mà du khách nhìn thấy ngày nay là kết quả của quá trình cải tiến kéo dài qua nhiều thế kỷ chứ không phải sản phẩm của một thiết kế duy nhất.

Trong nhiều thế kỷ, Gondola từng phục vụ nhiều mục đích khác nhau trong đời sống Venice. Những gia đình giàu có sử dụng thuyền để di chuyển giữa các cung điện, trong khi các hoạt động giao thương và sinh hoạt thường nhật trên hệ thống kênh đào cũng góp phần làm Gondola trở thành một phần quen thuộc của cảnh quan thành phố. Đặc biệt, vào khoảng thế kỷ XVII và XVIII, số lượng Gondola tại Venice từng lên tới hàng nghìn chiếc, có nguồn ước tính khoảng 8.000-10.000 chiếc, khác xa quy mô ngày nay.

Theo thời gian, khi hệ thống đường bộ, cầu cống và các phương tiện giao thông đường thủy hiện đại phát triển, vai trò vận chuyển thường nhật của Gondola giảm dần. Thay vào đó, chiếc thuyền này ngày càng gắn với văn hóa, truyền thống và trải nghiệm du lịch. Thành phố Venice hiện quản lý dịch vụ Gondola như một loại hình vận tải đường thủy công cộng có cấp phép; một quy định của thành phố từng nâng tổng số giấy phép Gondola công cộng lên 440.

Vì sao Gondola có màu đen?

Một trong những đặc điểm dễ nhận biết nhất của Gondola là màu đen bóng đặc trưng. Tuy nhiên, đây không phải lúc nào cũng là màu sắc phổ biến của những chiếc thuyền Venice. Trong quá khứ, Gondola có thể được trang trí cầu kỳ với nhiều màu sắc, họa tiết và các chi tiết thể hiện sự giàu có của chủ nhân.

Về sau, những quy định mang tính tiết chế xa hoa của Cộng hòa Venice đã khiến Gondola dần được thống nhất về màu đen. Từ đó, màu đen trở thành hình ảnh quen thuộc và gần như không thể tách rời khỏi biểu tượng Gondola ngày nay. Dù bên ngoài chủ yếu mang màu đen, nội thất của nhiều chiếc thuyền vẫn được chăm chút với ghế ngồi bọc nhung, đệm mềm và những chi tiết trang trí thanh lịch, tạo cảm giác sang trọng nhưng không quá phô trương.

Chính sự tương phản giữa thân thuyền đen tuyền, mặt nước xanh và những công trình kiến trúc cổ kính hai bên kênh đã tạo nên một trong những khung cảnh đặc trưng nhất của Venice.

Gondola - một kiệt tác thủ công của người Venice

Thoạt nhìn, Gondola có vẻ đơn giản với thân thuyền dài, hẹp và chỉ có một mái chèo. Thế nhưng, phía sau hình dáng tưởng chừng đơn giản ấy là một kỹ thuật đóng thuyền đặc biệt được truyền qua nhiều thế hệ.

Một chiếc Gondola truyền thống dài khoảng 11m, được tạo nên từ hàng trăm bộ phận thủ công và sử dụng nhiều loại gỗ khác nhau. Một số xưởng đóng thuyền sử dụng tám loại gỗ như sồi, anh đào, thông, đoạn, óc chó, gụ, du và linh sam hoặc vật liệu thay thế phù hợp. Mỗi loại gỗ được lựa chọn cho những bộ phận khác nhau tùy theo đặc tính về độ cứng, độ bền và khả năng chịu nước.

Gondola được chế tác tại những xưởng đóng thuyền truyền thống gọi là Squero. Đây là những không gian đặc biệt của Venice, nơi các nghệ nhân vẫn tiếp tục duy trì kỹ thuật đóng và sửa chữa thuyền bằng phương pháp thủ công. Một trong những Squero nổi tiếng là Squero di San Trovaso, có lịch sử từ thế kỷ XVII và vẫn là nơi đóng, sửa chữa các loại thuyền truyền thống của đầm phá Venice.

Điều đáng chú ý là Gondola không hoàn toàn đối xứng như nhiều loại thuyền thông thường. Phần thân được thiết kế lệch một cách có chủ ý để bù lại lực tác động của một mái chèo và trọng lượng của người chèo thuyền. Đáy thuyền tương đối phẳng, giúp Gondola có thể di chuyển trong những vùng nước nông - một đặc điểm đặc biệt phù hợp với môi trường đầm phá Venice.

Chính sự bất đối xứng này giúp người chèo có thể điều khiển một chiếc thuyền dài hơn 10m bằng một mái chèo duy nhất, thực hiện những cú chuyển hướng mềm mại trong các con kênh hẹp. Đây cũng là một trong những điều khiến kỹ thuật chèo Gondola trở nên đặc biệt và khác biệt so với cách chèo thuyền thông thường.

Mũi sắt Ferro và những biểu tượng đặc trưng

Nếu nhìn kỹ phần đầu của Gondola, du khách sẽ dễ dàng nhận thấy một chi tiết kim loại nổi bật được gọi là ferro di prua. Đây không chỉ là bộ phận có chức năng hỗ trợ cân bằng mà còn chứa đựng nhiều biểu tượng gắn với lịch sử và cấu trúc của Venice.

Phần Ferro thường có hình dáng cong giống chữ S, thường được diễn giải là gợi liên tưởng đến đường uốn lượn của Grand Canal. Sáu “răng” kim loại phía trước tượng trưng cho sáu sestieri, tức sáu khu vực lịch sử của Venice. Một số cách diễn giải còn liên hệ phần cong phía trên với mũ của vị Tổng trấn Venice (Doge), trong khi các chi tiết phía sau gợi nhắc đến đảo Giudecca.

Vì vậy, Ferro không chỉ khiến Gondola dễ nhận diện mà còn giống như một “bản đồ thu nhỏ” của Venice, đưa những biểu tượng quan trọng của thành phố vào trong chính thiết kế của con thuyền.

Người chèo Gondola - những nghệ nhân của mặt nước Venice

Đứng phía sau Gondola là hình ảnh quen thuộc của người gondolier. Họ không chỉ đơn thuần là người điều khiển phương tiện mà còn là những người nắm giữ một phần kỹ thuật và truyền thống lâu đời của Venice.

Gondolier sử dụng một mái chèo duy nhất và thường đứng ở phía sau thuyền để điều khiển. Mái chèo được đặt trên một bộ phận bằng gỗ đặc biệt gọi là forcola, có hình dáng được chế tác để hỗ trợ nhiều động tác chèo khác nhau. Sự kết hợp giữa tư thế đứng, mái chèo và forcola cho phép người chèo điều khiển Gondola tiến, lùi, giảm tốc độ và đổi hướng trong những không gian rất hẹp.

Trang phục truyền thống của gondolier thường gồm quần tối màu, áo kẻ ngang và giày phù hợp với công việc trên thuyền. Trong nhiều trường hợp, họ còn trò chuyện với du khách, giới thiệu về các địa danh hoặc chia sẻ những câu chuyện liên quan đến Venice.

Vì dịch vụ Gondola là một ngành nghề được quản lý và cấp phép, du khách nên lựa chọn các điểm đón chính thức hoặc nhà cung cấp được cấp phép thay vì nhận lời mời từ những người chèo thuyền không rõ nguồn gốc. Thành phố Venice trực tiếp quản lý việc cấp giấy phép và các quy định liên quan đến dịch vụ Gondola.

Trải nghiệm Gondola - ngắm Venice từ một góc nhìn hoàn toàn khác

Điểm hấp dẫn nhất của Gondola nằm ở chính trải nghiệm mà nó mang lại. Thay vì chen chân trên những con phố đông đúc, du khách có thể ngồi xuống chiếc ghế mềm, để người chèo thuyền nhẹ nhàng đưa Gondola len qua những con kênh.

Từ mặt nước, Venice hiện lên rất khác. Những cung điện cổ nằm sát mép kênh, những ban công đầy hoa, những bức tường nhuốm màu thời gian, những cây cầu đá và những ô cửa sổ mang đậm kiến trúc Italy lần lượt xuất hiện trước mắt. Mặt nước phản chiếu các công trình cổ kính, trong khi âm thanh của mái chèo khẽ chạm nước tạo nên một không gian chậm rãi, gần như tách biệt khỏi sự náo nhiệt của các tuyến phố đông người.

Một hành trình Gondola có thể đưa du khách đi qua những con kênh nhỏ yên tĩnh hoặc kết nối với các khu vực rộng hơn của hệ thống kênh Venice. Nếu may mắn, du khách còn có thể bắt gặp cuộc sống thường nhật của người dân địa phương: một chiếc thuyền chở hàng, những căn nhà mở cửa hướng ra kênh, người dân di chuyển bằng thuyền hoặc những Gondola khác lướt qua trong không gian chật hẹp.

Đây chính là điểm khác biệt của Gondola so với việc chỉ đi bộ tham quan Venice. Du khách không chỉ nhìn thấy thành phố mà còn cảm nhận được nhịp sống của thành phố từ mặt nước.

Grand Canal - cung đường tuyệt đẹp cho chuyến Gondola

Một trong những trải nghiệm được nhiều du khách mong chờ là được ngắm Grand Canal, tuyến đường thủy nổi tiếng uốn lượn qua trung tâm Venice. Dọc theo tuyến kênh là hàng loạt cung điện, dinh thự và công trình kiến trúc có lịch sử lâu đời.

Khi Gondola chậm rãi di chuyển trên mặt nước, du khách có thể quan sát những mặt tiền cổ kính vốn rất khó thưởng ngoạn trọn vẹn nếu chỉ đi bộ. Những công trình từng là nơi ở của các gia đình quý tộc, những cây cầu bắc qua kênh và những bến nước nhỏ tạo thành một khung cảnh vừa cổ điển vừa sống động.

Tuy nhiên, du khách cũng không nhất thiết phải lựa chọn một tuyến dài chỉ tập trung vào Grand Canal. Một phần sức hấp dẫn của Gondola nằm ở việc len vào những con kênh nhỏ, nơi không gian yên tĩnh hơn và cảm giác về Venice thời xưa trở nên rõ nét hơn. Những đoạn kênh hẹp với các cây cầu thấp và những bức tường cũ hai bên thường mang đến những góc chụp ảnh rất đẹp.

Gondola ban đêm - khi Venice trở nên huyền ảo

Nếu ban ngày Gondola mang đến cơ hội chiêm ngưỡng kiến trúc và cuộc sống trên mặt nước thì Gondola ban đêm lại tạo nên một trải nghiệm hoàn toàn khác.

Khi ánh sáng trên các cung điện, nhà hàng, cầu và những con phố ven kênh bắt đầu phản chiếu xuống mặt nước, Venice trở nên yên tĩnh và huyền ảo hơn. Không gian không còn quá rực rỡ như ban ngày mà chuyển sang những gam màu trầm, khiến mỗi cây cầu và mỗi dãy nhà cổ dường như mang một câu chuyện riêng.

Đặc biệt, một chuyến Gondola vào khoảng thời gian chạng vạng có thể là lựa chọn thú vị dành cho các cặp đôi hoặc những du khách muốn tìm kiếm trải nghiệm lãng mạn. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng thời gian và lộ trình thực tế có thể chịu ảnh hưởng bởi thủy triều, thời tiết và tình trạng giao thông trên kênh.

Giá một chuyến Gondola ở Venice hiện nay

Chi phí đi Gondola thường được tính theo cả chiếc thuyền và thời lượng, chứ không đơn giản tính theo số người. Theo biểu giá hiện hành được Comune di Venezia - Chính quyền thành phố Venice công bố, chuyến Gondola tiêu chuẩn ban ngày có giá 90 Euro cho 30 phút, trong khung giờ 9:00-19:00. Vào ban đêm, từ 19:00 đến 4:00, mức giá là 110 Euro cho 35 phút. Mỗi Gondola được phép chở tối đa 5 người theo quy định hiện hành.

Điều này có nghĩa nếu đi theo nhóm, du khách có thể chia đều chi phí cho các thành viên thay vì mỗi người phải trả một mức giá riêng. Chẳng hạn, nếu đủ 5 người, mức 90 Euro ban ngày tương đương khoảng 18 Euro/người. Tuy nhiên, du khách cần xác nhận rõ thời lượng, giá và các dịch vụ đi kèm trước khi lên thuyền, đặc biệt nếu đặt một hành trình riêng hoặc yêu cầu thời gian dài hơn.

Muốn tiết kiệm, có thể thử Traghetto

Không phải khách du lịch nào cũng muốn bỏ ra hàng chục Euro cho một chuyến Gondola. Nếu mục tiêu đơn giản là ngồi thử một chiếc Gondola và trải nghiệm cảm giác băng qua Grand Canal, du khách có thể cân nhắc Traghetto da parada.

Traghetto là loại Gondola được sử dụng như một phương tiện công cộng để đưa hành khách từ bờ này sang bờ kia của Grand Canal tại một số điểm nhất định. Chuyến đi rất ngắn, không mang tính tham quan như Gondola du lịch, nhưng lại cho phép du khách trải nghiệm một hình thức di chuyển truyền thống với mức chi phí thấp hơn rất nhiều.

Theo biểu giá được thành phố Venice công bố, hành khách thông thường trả 2 Euro cho một lượt Traghetto, trong khi cư dân và người có thẻ Venezia Unica đủ điều kiện có mức giá 0,70 Euro.

Đây là lựa chọn phù hợp với những ai muốn thử cảm giác đứng hoặc ngồi trên Gondola mà không cần đặt cả một chuyến tham quan riêng. Tuy nhiên, cần nhớ rằng Traghetto chủ yếu phục vụ nhu cầu qua sông, nên thời gian di chuyển rất ngắn và trải nghiệm hoàn toàn khác với một tour Gondola kéo dài khoảng 30 phút.

Một vài lưu ý để chuyến Gondola trọn vẹn hơn

Để có trải nghiệm tốt, du khách nên lựa chọn thời điểm phù hợp. Ban ngày thích hợp với những ai muốn tập trung ngắm kiến trúc, chụp ảnh và quan sát đời sống Venice. Trong khi đó, buổi chiều muộn hoặc đầu buổi tối thường tạo nên bầu không khí lãng mạn hơn, đặc biệt khi ánh sáng bắt đầu dịu xuống.

Du khách cũng nên chuẩn bị trang phục phù hợp với thời tiết. Gondola không phải là một phương tiện có khoang kín hiện đại, vì vậy vào mùa hè, ánh nắng có thể khá mạnh; còn vào những ngày lạnh hoặc có gió, cảm giác trên mặt nước có thể thấp hơn so với trên bờ. Một chiếc mũ, kính râm, kem chống nắng hoặc áo khoác mỏng tùy mùa sẽ giúp chuyến đi thoải mái hơn.

Ngoài ra, du khách nên thỏa thuận rõ giá, thời lượng và lộ trình trước khi khởi hành nếu sử dụng dịch vụ ngoài mức tiêu chuẩn. Việc lựa chọn điểm đón chính thức cũng giúp hạn chế những hiểu nhầm không đáng có về chi phí và thời gian.

Quan trọng hơn cả, đừng quá kỳ vọng rằng Gondola sẽ giống một “tour tham quan có thuyết minh” hoàn chỉnh. Mỗi gondolier có phong cách phục vụ khác nhau; có người trò chuyện nhiều, có người chủ yếu tập trung điều khiển thuyền. Vì vậy, hãy xem đây trước hết là một trải nghiệm khám phá Venice từ mặt nước, tận hưởng cảnh vật, âm thanh và nhịp sống đặc trưng của thành phố.

Gondola - trải nghiệm không thể thiếu khi đến Venice

Venice có thể được khám phá bằng cách đi bộ qua những con phố nhỏ, ngồi Vaporetto trên Grand Canal hay ghé thăm các quảng trường và cung điện nổi tiếng. Thế nhưng, Gondola vẫn mang đến một trải nghiệm rất riêng mà khó có phương tiện nào thay thế được.

Ngồi trên chiếc thuyền gỗ dài, nghe tiếng mái chèo khẽ chạm mặt nước, đi qua những cây cầu cổ và ngắm những tòa nhà hàng trăm năm tuổi phản chiếu trên kênh đào, du khách có cảm giác như đang bước vào một Venice của nhiều thế kỷ trước. Sự chậm rãi của chuyến đi cũng giúp du khách có thời gian quan sát những chi tiết thường dễ bị bỏ qua khi đi bộ - từ những ban công nhỏ, cửa sổ cổ, mặt tiền phủ màu thời gian cho đến những góc kênh bình dị nằm ngoài các tuyến tham quan đông đúc.

Có lẽ chính vì vậy mà Gondola đã vượt qua vai trò của một phương tiện di chuyển để trở thành một biểu tượng của Venice. Từ lịch sử, kỹ thuật đóng thuyền, nghệ thuật chèo cho đến những câu chuyện gắn với cuộc sống trên đầm phá, mỗi chiếc Gondola đều mang trong mình một phần bản sắc của thành phố.

Và nếu có dịp đặt chân đến Venice trong hành trình du lịch Châu Âu, hãy dành ít nhất một lần ngồi trên Gondola, thả mình theo những con kênh uốn lượn và ngắm thành phố từ mặt nước. Khi mái chèo nhẹ nhàng đưa thuyền lướt qua những cung điện cổ kính, những cây cầu nhuốm màu thời gian và những con hẻm nước yên bình, du khách sẽ hiểu vì sao Gondola không chỉ là cách khám phá Venice - mà còn là một phần linh hồn của thành phố này.